DIABETES-TRANSPLANTATIE

Het begrip hersendood deed zijn intrede in België in 1963.
Onder hersendood verstaat men het volledig en onherstelbaar verlies van de functie van de hersenen, inclusief de hersenstam en het verlengde merg.
De dood wordt niet "beslist" door één dokter, zoals men zou kunnen vrezen; evenmin wordt die vastgesteld door een lid van het medisch korps, dat wacht op de transplantatie bij de patiënt. De wet voorziet inderdaad dat "de dood van de donor vastgesteld dient te worden door drie dokters, met uitsluiting van hen die de ontvanger behandelen of zij die het wegnemen of de transplantatie zullen uitvoeren". Drie artsen onafhankelijk van elkaar moeten de testen die de hersendood bewijzen, uitvoeren en dit op een verschillend tijdstip. Het ogenblik van de handtekening van de derde arts is wettelijk het ogenblik van overlijden.
Bovendien kontroleren dokters-beambten de strikte toepassing van deze wet, wat eens te meer alle twijfel van gebrek aan objectiviteit wegneemt.

Zonder beademing, ondersteunende medicatie en vochttoediening zal het hart van deze patiënt vanaf het ogenblik van de hersendood of heel kort nadien, stoppen met kloppen.

Vooropstellen schenker van organen te worden houdt dikwijls in heen en weer getrokken te worden tussen enerzijds het verlangen een zin te geven aan de dood, of het nu zijn eigen of die van een naastbestaande is, door aan iemand een nieuw leven te schenken en anderzijds de schrik te snel afgestorven te worden verklaard wanneer men het nog niet is.
Maar dit laatste is nu juist onmogelijk en grenst aan het fantasme, in het bijzonder wanneer men de technische middelen kent waarover ziekenhuizen beschikken om de zekere dood vast te stellen van een persoon die aan hen werd toevertrouwd.
Deze diensten beschikken inderdaad over zeer geanvanceerde toestellen uitgerust met een onweerlegbaar prestatievermogen, die toelaten de cerebrale funktie tot in de puntjes te onderzoeken en elke eventualiteit van medische vergissing uitsluiten.
De wet van 13 juni 1986 die in België van toepassing is sedert 14 februari 1987 legt een reeks van voorzorgsmaatregelen op teneinde elke vergissing te vermijden.

VOORZORGSMAATREGELEN - TESTEN

De oorzaken die de verschijnselen van de hersendood kunnen opwekken, moeten vooreerst worden uitgesloten. Dit zijn bijvoorbeeld extreme afkoeling van het lichaam (lager dan 32°C), birbaturaten (met inbegrip van opiaten).
Totale areflexie (geen bewegingen op pijn, aanspreken, of andere fysische prikkel).
Uitval van de hersenstamfunctie, occulocefale test en occulovestibulaire test. Dit zijn twee testen die op een eenvoudige manier kunnen worden uitgevoerd en zekerheid geven van de afwezigheid van activiteit in de hersenstam.
Geen corneareflex (reactie van de cornea door met een watje op de cornea te bewegen (hersendood geeft geen reactie)
Negatieve ademhalingstest (spontane ademhaling, afschakelen van het ademhalingstoestel, na eerst het toestel geruime tijd op 100% te hebben geplaatst ).
In normale omstandigheden zal een ademhalingsbeweging ontstaan door de opstapeling van CO2.
Bilaterale mydriase (wijd open pupillen zonder reactie op lichtinval).
Als aanvulling wordt een EEG (bij een EEG wordt een film van de hersenfunkties gemaakt. Met dit onderzoek kan men vaststellen of er nog sprake is van enige activiteit in de hersenen) verricht of een angiografie (men gaat contraststof inspuiten in de hersenvaten, een hersendode zal geen doorbloeding meer hebben in de hersenen; m.a.w. onherstelbare schade en afsterven van de hersenen).
De elektrische aktiviteit van de hersenen moet gemeten worden door een elektroëncephalogram.
Een platte lijn betekent het stopzetten van alle aktiviteit van de hersencellen.
Deze maatregel dient uitgevoerd te worden gedurende vijftig minuten en nog driemaal herhaald in vierentwintig uur.
De cerebrale arteriografie laat toe het einde van de bloedcirculatie in de hersenen vast te stellen en zodoende het werkelijke afsterven ervan te bevestigen.