DIABETES-TRANSPLANTATIE

Regelmatig wordt een mens geconfronteerd met ziek zijn, een ziekenhuisopname en uiteraard ook met het einde van het leven. Dit roept automatisch vragen op. Een vraag die regelmatig terugkomt is: 'wat kan ik doen voor de mensheid en de geneeskunde na mijn leven?'De Wet op de Orgaandonatie maakt geen onderscheid tussen organen en weefsels: beide worden hierin omschreven als een "bestanddeel van het menselijk lichaam met uitzondering van bloed en geslachtscellen en bestanddelen van de menselijke vrucht" (embryo).
Er is grote onduidelijkheid over de begrippen 'lichaamsschenking aan de geneeskunde' en 'orgaandonatie'. Beide begrippen worden nogal eens met elkaar verward, wat spijtige gevolgen kan hebben.

ACHTERGRONDINFO RONDOM DONATIE
Donatie is niet los te zien van religie en levensbeschouwing. Er bestaan nogal wat stromingen. Daarom is er ook niet 1 antwoord op de vraag hoe 'het geloof' staat ten opzichte van donatie. Ook zijn donatie, transplantatie en wetenschap onlosmakelijk met elkaar verbonden. In dit menuitem leest u over de onderlinge relatie, de opkomst van transplantatie, afstotingsreacties en mogelijke oplossingen voor organentekort.

ORGAANDONATIE
Orgaandonatie betekent dat organen afgestaan worden om nadien gebruikt te worden voor transplantatie. Bij een gezond iemand kan men zo tot 8 organen transplanteren of, met andere woorden, 8 patiënten redden van een levensbedreigende situatie. Zo kan men hart, lever, nieren, pancreas, longen en dundarm succesvol transplanteren. Daarnaast kunnen er ook weefsels afgenomen worden, zoals bv. huid (levensreddend bij brandwondenpatiënten) en botweefsel.
De Belgische wetgeving van 13 juni 1986 stelt dat elke Belg of buitenlander (langer dan 6 maanden ingeschreven in het Vreemdelingenregister) vanaf 18 jaar automatisch orgaandonor is en dit zonder verdere administratieve stappen. Onder de 18 jaar is toestemming van de ouders noodzakelijk. Ondanks deze wetgeving kan de familie in eerste graad (ouders en kinderen) of echtgeno(o)t(e) of samenwonende orgaandonatie weigeren na overlijden.

Door deze wetgeving bestaat eveneens de mogelijkheid om donatie te weigeren of om zich expliciet op te geven als donor. De administratieve registratie dient te gebeuren in het gemeentehuis.
Bij elke situatie waarbij een potentiële donor wordt aangemeld zal de transplantcoördinator het donorregister raadplegen bij het Ministerie van Volksgezondheid, om te controleren of deze persoon al dan niet voorkomt. Aan de hand van deze informatie kan dan een procedure van orgaandonatie gestart worden.

LICHAAMSSCHENKING AAN DE GENEESKUNDE OF LICHAAMSAFSTAND
In deze situatie stelt men zijn lichaam ter beschikking van de geneeskunde of van het wetenschappelijk onderzoek. Hierbij wordt bij leven een contract opgesteld tussen de persoon in kwestie en de Faculteit Geneeskunde. Na het overlijden zal het lichaam worden overgedragen aan de Faculteit Geneeskunde voor onderwijs van de studenten Geneeskunde.
Belangrijk om te weten is dat men in dit geval geen orgaandonatie kan doen. Indien er een contract is afgesloten met de Faculteit Geneeskunde wordt dit beschouwd als een testamentaire beschikking en kan de transplantcoördinator geen procedure opstarten voor orgaandonatie.

HET RESPECT VOOR HET MENSELIJK LICHAAM
Het wegnemen van organen kan volledig gelijkgesteld worden met een chirurgische ingreep. Het vindt plaats in de operatiezaal en gebeurt met alle respekt voor het stoffelijk overschot.
De wet preciseert dat "het wegnemen van organen dient te gebeuren met respekt voor het stoffelijk overschot en rekening houdend met de gevoelens van de familie".
Bovendien "zal het kisten zo snel mogelijk gebeuren teneinde de familie in staat te stellen de laatste plichtplegingen bij het overlijden uit te voeren".